Aardrijkskunde
 
(Advertentie voor leraar of ouder)
(Advertentie voor leraar of ouder)

Een piraat maakt op zoek naar een schat allemaal vrienden.

Als je kunt lezen, wil dat nog niet zeggen dat je ook kaart kunt lezen. Want dat is een vak apart. Maar als je weet waar je op moet letten, is het heel eenvoudig.

Kinderen zien in de dierentuin dat een richtingbord je vertelt waar je naartoe moet gaan. Wil je naar de apen? Kijk op het bord, dan weet je waar je naartoe moet gaan. En loop in één keer goed naar de apenkooi.

(Advertentie voor leraar of ouder)

Snel op zoek naar nieuwe plaatsen zonder heel lang onderweg te zijn? Tegenwoordig helpt een routeplanner je op weg. Favoriete plaatsen kun je met anderen delen via internet. Er zijn oneindig veel mogelijkheden. Kijk deze clip.

Als je kunt lezen, wil dat nog niet zeggen dat je ook kaart kunt lezen. Want dat is een vak apart. Maar als je weet waar je op moet letten, is het heel eenvoudig.

Een magnetisch gemaakte naald wijst altijd naar het noorden.

(Advertentie voor leraar of ouder)

Een kompasnaald kan je vertellen naar welke kant je op weg bent, want de kompasnaald wijst altijd naar het noorden.

Nergens worden zoveel kaarten verkocht als in Nederland. En die gekte bestaat al sinds de Gouden Eeuw. De Atlas Major van de familie Blaauw, gemaakt in 1662, was in heel Europa een topper.

Eva duikt in de wereld van landkaarten maken. Ze maakt met oude instrumenten een plattegrond van een speeltuin. Daarna maakt ze een moderne kaart met een vliegtuig waarmee ze van boven foto's maakt.

(Advertentie voor leraar of ouder)

Het schip de Stad Amsterdam heeft acht maanden lang een bijzondere reis gemaakt. Dit was dezelfde reis als Charles Darwin lang geleden maakte met zijn schip de Beagle. Wetenschappers aan boord van het schip gaan op zoek naar het tropisch regenwoud.

Het schip de Stad Amsterdam heeft acht maanden lang een bijzondere reis gemaakt. Dit was dezelfde reis als Charles Darwin lang geleden maakte met zijn schip de Beagle. Wanneer het schip aan de andere kant van de aarde komt, is duidelijk dat de periodes zomer en winter daar omgekeerd zijn met de seizoenen die wij in Nederland kennen.

Water bevriest als het 0 graden is. Dan wordt het ijs. Als water 100 graden is begint het te verdampen. Dan wordt het waterdamp.

Als het geregend heeft, moet de regen ook ergens naar toe. De natuur heeft het zo geregeld dat de regen via de zeeën en rivieren door de zon weer verdampt wordt. Deze waterdamp gaat omhoog en wordt een wolk. Als de damp afkoelt gaat het weer regenen. En zo blijft het maar door gaan.

Water halen we uit de natuur. Het is zo gewoon dat je er bijna nooit bij stil staat. Maar weet je dat er heel veel met het water gebeurt voordat we het kunnen drinken?

Stel je voor dat je geen wasmachine hebt, geen zwembad, geen kranen en geen tuinslang. Wat doe je dan? Dan gebruik je het water direct uit de rivier. Net als de mensen in Niger.

Water is zo normaal als wat. Je gebruikt het om te drinken, te wassen en te koken. Waar komt het toch vandaan?

Stel dat je 's zomers in zee zwemt. Dan is er een kans dat dat zwemwater later als regen op je hoofd valt. Hoe dat kan? Kijk naar deze clip.

Courgettes worden in Nederland in kassen geteeld. Ze kunnen namelijk niet goed tegen de kou. Er is iets speciaals met de bestuiving van de bloemen van de courgetteplant. Hoe de courgette na de bestuiving groeit, zie je in de clip met versnelde opnames.

Klik op de afbeelding om naar de Startpagina te gaan.

In het voorjaar liggen veel winkels vol met tulpen. Maar waar groeien deze bolplanten eigenlijk?

Aardappels worden machinaal geoogst en verwerkt. Ze moeten goed droog zijn en niet meer te veel zand hebben.

Op de zeeklei groeit graan, heel veel graan. Het wordt met grote machines geoogst. Dan houdt de boer tarwe en stro over.

Flip gaat tomaten plukken. Ze groeien aan struiken in hele grote glazen huizen: kassen!

In Nederland staat één van de grootste bloemenveilingen ter wereld. Iedere dag wordt er gehandeld in miljoenen bloemen en planten. Na de veiling gaan ze naar alle uithoeken van de wereld.

Carlijn en Pepijn nemen een kijkje op de bloemenveiling in Aalsmeer.

Lekker, een banaan. Maar denk je er wel eens over na waar die banaan vandaan komt? En of de bananenboer misschien wel krom moet liggen om zijn brood te verdienen?

Nederland staat bekend om de goede aardappels. Boeren uit heel Europa willen de Nederlandse aardappels gebruiken om er vervolgens zelf mee te kunnen telen. Maar hoe groeien aardappels en hoe krijg je ze uit de grond?

Aardappelen groeien onder de grond. Boven de grond zit wel een plantje. Deze aardappelplant krijgt eerst bloemen en later bessen. In de bessen zitten zaadjes waaruit nieuwe aardappelplanten groeien.

Ze zeggen dat chips is uitgevonden toen iemand in een restaurant zijn gebakken aardappelen terugstuurde naar de kok. De klant vond ze te dik. De kok was zó beledigd dat hij de aardappelen flinterdun sneed en er chips van bakte. Hij wist niet dat we het zo lekker zouden vinden!

In Nederland gebruikt iedere persoon gemiddeld 81 kilo aardappelen per jaar. Niet alleen als aardappel op je bord, naast de groente en het vlees, maar ook als friet, chips of in medicijnen.

In de clip kun je zien hoe kinderen chips maken, een gepofte aardappel vullen en rösti bakken. Misschien wil je het zelf ook eens proberen?

Van aardappel kun je plastic maken dat goed is voor het milieu. En dat is nog heel makkelijk ook! Wil jij zelf plastic maken? Kijk naar dit filmpje en je kunt het zelf!

Brood wordt gemaakt van tarwe. Kijk naar het filmpje om te zien hoe dat gaat.

Van graan wordt meel gemaakt. Het graan wordt eerst gemalen. Daarna wordt het gezeefd. Soms in de molen. Soms in een fabriek.

Op de zeeklei groeit graan, heel veel graan. Het wordt met grote machines geoogst. Dan houdt de boer tarwe en stro over.

Water halen we uit de natuur. Het is zo gewoon dat je er bijna nooit bij stil staat. Maar weet je dat er heel veel met het water gebeurt voordat we het kunnen drinken?

Waar komt al het water vandaan? Om hier achter te komen, nemen we een kijkje in de drinkwaterfabriek.

Als wij gebadderd of afgewassen hebben, gaat het water ergens heen. Maar waar? In dit filmpje zie je wat er met ons gebruikte water gebeurt.

In Nederland is veel aardgas te vinden; op land en in de zee. We hebben boorplatforms en boortorens nodig om het kostbare gas uit de bodem te halen. Geen gemakkelijke klus, maar goed voor de economie van Nederland.

(Advertentie voor leraar of ouder)
(Advertentie voor leraar of ouder)

Je kunt aan de oppervlakte niet zien of er diep in de grond aardgas zit. Men heeft na jarenlang onderzoek wel een vermoeden, maar dat is niet genoeg. Daarom voert men seismologisch onderzoek uit. Dat is onderzoek dat met geluidsgolven werkt.

Om het gas bij alle huishoudens te laten komen, is er in Nederland een netwerk van leidingen aangelegd: 11.500 kilometer in totaal. Dat is ongeveer vier keer zo veel als alle wegen bij elkaar. Vanuit deze hoofdleidingen komt het in kleine leidingen terecht. Door elke straat loopt wel een gasleiding, die het aardgas bij jou thuis brengt.

In 2003 had één op de vijf mensen, in de hele wereld, een mobiele telefoon. Het gebruik is zo gemakkelijk. Maar heb je je wel eens afgevraagd hoe zo'n apparaatje nou eigenlijk werkt?

Een mailtje versturen, informatie opzoeken voor je spreekbeurt, het kan allemaal op het internet. Maar hoe werkt dit precies? En hoe komt een mailtje nou bij een ander?

Een mailtje stuur je binnen één seconde vanuit je huis naar alle kanten van de wereld. Maar hoe kan dat eigenlijk? Hoe zit het internet in elkaar? Alexander Klöpping neemt je mee naar een verkeersplein van het internet.

In september begin de bronsttijd van de edelherten. Mannetjes gaan op zoek naar een vrouwtje. Om indruk te maken, maken ze een geluid dat burlen wordt genoemd.

Als je van juli tot september naar de hei gaat zie je allemaal paarse bloemetjes. Wat zijn dat eigenlijk voor bloemetjes? En hoe komen die grote heidenvelden daar? Je ziet het in deze clip.

Heb je wel eens veen gezien? Dan weet je dat het erg nat en drassig is. Dat komt omdat het eigenlijk een moeras is geweest. Nu kun je er lekker op wandelen.

In hoogveengebieden werd vroeger veel turf gestoken. Dat betekende dat de veenlaag er in mooie blokken werd uitgehaald en te drogen werd gelegd. Als de blokken droog waren, had je turf. En turf kon je gebruiken als brandstof.

Op de duinen groeit helmgras. De lange wortels van dit helmgras zorgen ervoor dat het zand niet weggeblazen wordt. Kijk maar eens naar dit proefje...

Heb je wel eens op de bodem van een zee gelopen? De Waddenzee is een kleine zee tussen de eilanden en het vaste land. En als het eb is kun je zelfs op het wad lopen! Je vindt er dan allerlei waddiertjes.

Duinen beschermen ons land tegen de zee. Ze zijn ontstaan onder invloed van zee, wind en begroeiing. Hoe dit precies in zijn werk is gegaan, zie je in deze clip.

De werking van een asfalteermachine wordt uitgelegd.

Op de snelweg wil je lekker doorrijden, maar helaas staan er ook vaak files. Hoe ontstaat een file? En wat is een spookfile? Bart test met zendpalen langs de weg en snelheidsmetende apparatuur in de auto hoe je een (spook)file kan voorkomen.

Machnist is een afwisselend beroep: je komt in het hele land en ziet allemaal verschillende mensen. Wat houdt het precies in?

De auto van je vader uit Japan, de benzine waar die auto op rijdt, je nieuwe spelcomputer. Alle spullen die uit het buitenland komen moeten hier eerst natuurlijk gebracht worden. Soms worden spullen gevlogen of met de auto vervoerd. Maar het gaat ook heel vaak met een groot schip. Op de haven van Rotterdam weten ze daar wel raad mee...

Er worden jaarlijks bijna 200 miljoen containers vervoerd. Deze worden gevuld met allerlei producten, van zakken meel tot televisietoestellen. Om het vervoer over land en zee zo makkelijk mogelijk, en dus goedkoper, te maken, zijn de containers gestandaardiseerd.

Bruggen worden op verschillende manieren verstevigd. Met een boog... of pilaren...Kijk maar eens naar deze clip.

Voor dieren zijn wegen heel gevaarlijk. Want hoe komen ze naar de overkant zonder overreden te worden? Om de dieren een handje te helpen met oversteken kunnen we van alles doen. Deze clip laat je zien wat allemaal.